Participle Clauses
कृदंत उपवाक्ये
उन्नत इंग्रजीत दुसऱ्या क्रियेला कृदंतात बदलून दोन जुळलेल्या क्रियांना एकाच वाक्यात सामावलं जातं — ही एक घट्ट, साहित्यिक बांधणी आहे, जी मराठीच्या -त -त (चालू क्रिया) आणि -ऊन/-ल्यावर (पूर्ण झालेली क्रिया) या कृदंत रूपांशी जवळून जुळते.
Grammar Comparison
व्याकरण तुलना
एक कृदंत दोन जुळलेल्या क्रियांना जोडण्यासाठी पूर्ण उपवाक्याची जागा घेते
Walking down the street, I saw an old friend. (walking replaces 'As I was walking' — compressing two clauses into one)
रस्त्याने चालत चालत, मला एक जुना मित्र दिसला. (चालत चालत हे मराठीचं चालू कृदंत रूप आहे, जे इंग्रजीच्या -ing कृदंतासारखंच काम करतं)
मराठीत आधीपासूनच या बांधणीचे दोन खरेखुरे रिश्तेदार आहेत. एकाचवेळी चालणाऱ्या क्रियेसाठी चालत चालत, बोलत बोलत असं -त -त हे चालू कृदंत रूप वापरलं जातं — रस्त्याने चालत चालत, म्हणजे 'while walking down the street', जे जवळजवळ हुबेहूब इंग्रजीच्या -ing कृदंत-उपवाक्यासारखं काम करतं. दुसऱ्या क्रियेच्या आधी पूर्ण झालेल्या क्रियेसाठी, मराठी याच्या उलट पूर्वकालवाचक कृदंत करून/-ल्यावर कडे झुकते: अहवाल पूर्ण केल्यावर, ती घरी गेली, म्हणजे 'having finished the report, she went home' — जे थेट इंग्रजीच्या पूर्ण कृदंत Having finished the report... वर बसतं. इंग्रजी कोणत्याही अधीन उपवाक्याचा कर्ता आणि रूपांतरित क्रियापद वगळून टाकते, त्यामुळे एकाच वाक्यात राहणाऱ्या क्रियांसाठी -ing कृदंत, आणि आधी पूर्ण झालेल्या क्रियांसाठी भूत/पूर्ण कृदंत (Having been warned, she was careful) वापरलं जातं — बरोबर तोच फरक जो मराठी चालत चालत आणि करून/-ल्यावर मध्ये करते. इंग्रजीत ही एक औपचारिक, लेखनप्रधान बांधणी आहे, जी बोलण्यापेक्षा लिखाणात जास्त आढळते, तर मराठीत चालत चालत आणि करून हे दोन्ही रूप बोलण्यातही सर्रास वापरले जातात.
Vocabulary
शब्दसंग्रह
- Marathi
- रस्त्याने चालत चालत, मला एक जुना मित्र दिसला.rastyane chalat chalat, mala ek juna mitra disala.
- Marathi
- अहवाल पूर्ण केल्यावर, ती घरी गेली.ahaval purna kelyavar, ti ghari geli.
- Marathi
- काय करावे हे न कळल्याने, त्याने आईला फोन केला.kay karave he na kalalyane, tyane aila phone kela.